ĐOÀN LUẬT SƯ THÀNH PHỐ HÀ NỘI

25 NĂM XÂY DỰNG, TRƯỞNG THÀNH

Trong bầu không khí vui mừng, phấn khởi, nhân dân cả nước cùng với nhân dân Thủ đô nô nức hướng tới Đại lễ nghìn năm Thăng Long, trong bối cảnh nhân dân ta dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự điều hành có hiệu lực của Chính phủ đã và đang từng bước vượt qua cuộc suy giảm kinh tế; an sinh xã hội được bảo đảm, chính trị ổn định, trật tự an toàn xã hội vẫn được giữ vững, kinh tế tăng trưởng, đời sống nhân dân được ổn định, tất cả thực tế khách quan đó đã minh chứng đường lối đổi mới do Đảng Cộng sản Việt Nam quang vinh khởi xướng và lãnh đạo, thực hiện là hoàn toàn đúng đắn.

Giới luật sư Hà Nội được thụ hưởng thành quả của Cách mạng, thành quả của công cuộc đổi mới, xin bày tỏ lòng biết ơn Đảng, Nhà nước, Thành ủy và chính quyền thành phố Hà Nội đã tạo ra môi trường pháp lý và các điều kiện cần thiết cho luật sư và nghề luật sư ở Thủ đô phát triển.

Hôm nay kỷ niệm 25 ngày thành lập, thay mặt Đảng ủy, Ban chủ nhiệm Đoàn luật sư thành phố Hà Nội xin sơ lược lại những chặng đường đã qua.

      Ngày 30/4/1975 chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử toàn thắng, kết thúc cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước thần thánh của nhân dân ta. Non sông gấm vóc Việt Nam đã thu về một mối, thực hiện trọn vẹn lời dạy của Bác Hồ kính yêu “Đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào”.

      Ngày 18/12/1980, Quốc hội thống nhất của cả nước Việt Nam đã thông qua Hiến pháp nước Cộng hòa XHCN Việt Nam. Điều 133 Hiến pháp quy định “…Quyền bào chữa của bị cáo được bảo đảm. Tổ chức luật sư được thành lập để giúp bị cáo và các đương sự khác về mặt pháp lý”.

      Như vậy, tổ chức luật sư một tổ chức xã hội nghề nghiệp của Việt Nam được quy định trong Hiến pháp. Điều đó nói lên tính đặc thù của nghề luật sư, không giống như các tổ chức xã hội nghề nghiệp khác.

      Để đưa quy định của Hiến pháp vào cuộc sống, được sự đồng ý của Chính phủ, trực tiếp là Bộ tư pháp, ngày 30/4/1984 Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội đã ra Quyết định số 1615/QĐ-TC thành lập Đoàn luật sư thành phố Hà Nội. Sau một thời gian chuẩn bị ngày 24/11/1984, 16 luật sư sáng lập viên đã tổ chức Hội nghị toàn thể để thành lập Đoàn luật sư thành phố Hà Nội, có sự chứng kiến của đại diện Bộ Tư pháp, Thành ủy, HĐND, UBND và Ủy ban Mặt trận tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội và các ngành, giới hữu quan. Từ đấy, ngày 24/11 hàng năm được lấy làm ngày truyền thống của Đoàn luật sư thành phố Hà Nội.

      Đến nay, trải qua 25 năm một chặng đường bằng ¼ thế kỷ. Đối với cuộc sống con người, tuổi 25 là độ tuổi trẻ trung mới bắt đầu bước vào cuộc sống. Đối với Đoàn luật sư thành phố Hà Nội ¼ thế kỷ qua là một thời gian đủ để khẳng định vị thế của mình có chỗ đứng vững chắc trong đời sống xã hội. 25 năm qua dưới sự chỉ đạo, lãnh đạo của Bộ Tư pháp, của Thành ủy, HĐND, UBND, Mặt trận tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội, Đoàn luật sư đã từng bước trưởng thành. Hoạt động của luật sư Hà Nội đã để lại dấu ấn tốt đẹp trong cuộc sống nhân dân Thủ đô.

      Để ôn lại quá trình xây dựng và trưởng thành trong 25 năm qua, có thể điểm lại các khoảng thời gian:

1.      Từ ngày thành lập 1984 đến hết năm 1987 khi Pháp lệnh luật sư năm 1987 có hiệu lực pháp luật. Thời kỳ này, số lượng luật sư từ 16 người sáng lập đã phát triển lên 28 thành viên, hầu hết là cán bộ đã làm công tác của các cơ quan bảo vệ pháp luật nghỉ hưu. Hoạt động chủ yếu của các luật sư là bào chữa cho các bị cáo tại phiên tòa hình sự theo yêu cầu chỉ định của Tòa án. Hàng năm các luật sư đã bào chữa khoảng trên dưới 100 vụ án. Thù lao của mỗi vụ chỉ tương đương một ngày công tác phí của cán bộ, công chức. Tuy vậy, các luật sư đã đem hết nhiệt tình, tâm huyết của mình bào chữa cho các bị cáo. Một số vụ án nhờ có luật sư đi sâu nghiên cứu, phát hiện những căn cứ buộc tội không có đủ cơ sở tin cậy và có những mâu thuẫn quan trọng. Việc thu thập chứng cứ không đúng trình tự, thủ tục tố tụng. Quan điểm, luận cứ của luật sư đã được Tòa án chấp nhận tuyên cho bị cáo không phạm tội. Điển hình như vụ giết người ở phố Tạ Hiện, vụ giết người ở số 15 phố Yên Thế, vụ tham ô, cố ý làm trái ở phòng thể dục, thể thao Tổng cục đường sắt.

2.      Giai đoạn từ 1988 đến tháng 10 năm 2001 khi Pháp lệnh luật sư 2001 có hiệu lực  thay thế cho Pháp lệnh năm 1987. Trong thời gian này, số luật sư thành viên đã phát triển từ 28 lên 93 luật sư. Trong số đó đã có 55/93 là những luật sư trẻ có bằng cử nhân luật, 6 người có bằng tiến sĩ luật. Thời gian này Đoàn luật sư vẫn là nơi đăng ký hoạt động hành nghề của các luật sư. Lĩnh vực hoạt động vẫn là tham gia tố tụng. Địa bàn hoạt động đã vượt ra khỏi phạm vi Hà Nội, nhiều luật sư đã được mời tham gia tố tụng ở các tỉnh, thành khác. Mỗi năm Đoàn đã thụ lý trên một nghìn vụ việc, trong đó có trên dưới 200 việc làm  theo sự chỉ định của các cơ quan tiến hành tố tụng. Hoạt động bào chữa của luật sư Hà Nội trong giai đoạn này đã giúp cho nhiều bị can, bị cáo được tuyên tha bổng vì không có đủ chứng cứ kết tội như: Trần Thị Oanh, Lưu Quốc An, Lê Văn Quế, Đào Xuân Ninh, Nguyễn Văn Cường, Trần Văn Tân ở Hà Nội. Phạm Đồng ở KonTum, Hoàng Đại Yên ở Phú Yên và Mác Tuyên ở Khánh Hòa, Giám đốc Công ty vận tải Thủy bộ ở Hải Phòng... Ngoài ra còn một số vụ án, bị cáo bị buộc hai tội, được bỏ một tội, có bị cáo được giảm từ tử hình xuống chung thân hoặc tù có thời hạn.

      Quá trình tham gia tranh tụng, một số luật sư bênh vực cho người bị hại đã phát hiện việc bỏ lọt hành vi phạm tội, lọt bị can hoặc án sơ thẩm xử quá nhẹ không đủ sức răn đe phòng ngừa tội phạm. Quan điểm của luật sư đã được Tòa án cấp phúc thẩm chấp nhận. Điển hình như vụ giết người ở cầu Chương Dương, vụ tai nạn giao thông trên đường Láng Hòa Lạc.

Trong quãng thời gian này, tháng 9/1995 Đoàn luật sư thành phố Hà Nội đã được Thành ủy cho lập Chi bộ Đảng cộng sản với 24 đảng viên tham gia sinh hoạt làm nhiệm vụ nòng cốt lãnh đạo xây dựng Đoàn luật sư trong sạch, vững mạnh.

3.      Từ năm 2002 đến năm 2006 là thời gian hoạt động theo quy định của Pháp lệnh luật sư 2001. Theo đó Đoàn luật sư không còn là nơi đăng ký hành nghề của các luật sư; 161 luật sư trước đây đăng ký hoạt động tại các tỉnh, thành khác đã chuyển và Đoàn luật sư Hà Nội cùng với 409 người được kết nạp đã đưa số luật sư thành viên từ 93 người lên 633 người không kể 30 người rút tên khỏi danh sách luật sư để tiếp tục làm công chức. Ngoài số luật sư chính thức còn có 391 người là luật sư tập sự. Các luật sư đã thành lập trên 120 Văn phòng và 01 Công ty luật để hành nghề.

      Tháng 4/2003 Chi bộ Đảng cộng sản tại Đoàn luật sư được chuyển thành Đảng bộ cơ sở của Đảng với trên 6 chục đảng viên sinh hoạt tại 9 chi bộ. Đảng bộ, Đảng ủy là người thực hiện sự lãnh đạo của Đảng đối với Đoàn luật sư, các đảng viên cùng với tổ chức Đoàn thanh niên CS HCM, Hội phụ nữ, Hội cựu chiến binh, chi hội luật gia làm nòng cốt trong việc xây dựng quản lý Đoàn luật sư. Nhiều năm Đảng bộ đã được Quận ủy Hoàn Kiếm công nhận là Đảng bộ trong sạch  vững mạnh.

      Trong thời kỳ này, các luật sư đăng ký hành nghề tại Văn phòng của mình, Công ty luật không được tham gia tố tụng. Theo báo cáo không đầy đủ, mỗi năm luật sư Hà Nội đã tham gia bào chữa từ 1.400 đến 1.500 vụ án hình sự, trong đó có khoảng trên dưới 230 vụ việc làm theo sự chỉ định của các cơ quan tiến hành tố tụng. Tuy nhiên, số vụ việc có luật sư tham gia chỉ mới chiếm khoảng 11 đến 12% tổng số vụ Tòa án đã đưa ra xét xử.

      Thành công lớn nhất của các luật sư Hà Nội trong thời kỳ này, phải kể đến vụ án Vườn Điều tỉnh Bình Thuận. Gia đình bà Nguyễn Thị Lâm 9 người thuộc ba thế hệ bị kết tội giết người. Mẹ, con, bà cháu đã bị bắt giam truy tố, xét xử nhiều lần vẫn một mực kêu oan. Nhờ có một số luật sư Hà Nội vào cuộc, được các cơ quan thông tin đại chúng lên tiếng ủng hộ. Tòa phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao tại thành phố Hồ Chí Minh đã sáng suốt chấp nhận luận cứ của các luật sư Hà Nội, mẹ, con, bà, cháu gia đình bà Nguyễn Thị Lâm đã được minh oan.

      Thời kỳ 2007 đến nay là thời kỳ Luật luật sư có hiệu lực pháp luật, đi vào cuộc sống. Nhờ đó, vai trò vị thế của luật sư Việt Nam nói chung, của luật sư Hà Nội nói riêng đã được xã hội nhìn nhận một cách đúng mức hơn

      Hiện nay số lượng luật sư thành viên đã phát triển từ 633 nay lên tới 1313 luật sư. Trong đó có 467 nữ, 846 nam, trình độ học vấn có 37 tiến sĩ, 01 giáo sư, 2 phó giáo sư, có 64 thạc sĩ, số còn lại hầu hết là cử nhân luật.

      Điều đáng mừng, số luật sư từ độ tuổi từ 30 đến 50, tuổi đang sung mãn, năng động nhất có tới 915 người, chiếm xấp xỉ 69%.

       Hoạt động về lĩnh vực hình sự, theo báo cáo của 110 tổ chức hành nghề, năm qua các luật sư đã bào chữa 852 vụ do khách hàng mời và 423 vụ do các cơ quan tiến hành tố tụng chỉ định, nhiều tổ chức hành nghề chưa có báo cáo cụ thể. Mới nổi lên có 2 vụ điển hình: VPLS Dũng Đức và cộng sự bênh vực cho quân nhân Lê Đình Chinh bị khởi tố, bắt giam về tội vận chuyển 6 bánh heroin, nhưng luật sư đã chứng minh căn cứ buộc tội không vững chắc Lê Đình Chinh đã được tha. Luật sư Nguyễn Văn Thiện bào chữa cho Đinh Văn Kiệm bị cấp sơ thẩm xử phạt 6,5 năm tù về tội chiếm đoạt vũ khí quân dụng, nhờ đi sâu nghiên cứu hồ sơ tài liệu đã phát hiện chứng cứ buộc tội có nhiều mâu thuẩn và việc thu thập chứng cứ không đúng thủ tục pháp luật. Luận điểm của luật sư đã được Tòa án cấp phúc thẩm chấp nhận, tuyên hủy án và sau đó được tuyên vô tội.     Trong những năm gần đây hoạt động tư vấn đầu tư đang phát triển ngày càng nhiều, làm cho nghề luật sư trở nên đa dạng, phong phú không chỉ tham gia tố tụng như những thời kỳ trước đây.

      VPLS Phạm và liên danh chuyên sâu về tư vấn đầu tư và sở hữu trí tuệ. Hàng năm Văn phòng đã giải quyết trên dưới 20 vụ việc tranh chấp bản quyền, nhiều năm Văn phòng đã nhận được giải thưởng của tổ chức Sở hữu trí tuệ quốc tế và các tổ chức khác.

      Công ty luật Invenco đã bảo vệ thành công bản quyền đối với thương hiệu Vinamilk của Tổng công ty sữa Việt Nam tại Tòa án Hoa Kỳ.

VPLS Vilaf Hồng Đức, Công ty luật YKVN đã tư vấn đầu tư cho nhiều nhà đầu tư trong nước như Việt Nam Airliner và các nhà đầu tư nước ngoài.

      Để họ hiểu biết pháp luật Việt Nam, yên tâm bỏ vốn đầu tư sản xuất kinh doanh, chưa có lần nào bị khách hàng khiếu kiện. Các Công ty luật này từ năm 2005 đến nay năm nào cũng được khách hàng bình chọn là Hãng luật làm việc tốt và đã nhiều lần được Tạp chi Thời báo kinh tế và tổ chức luật sư Châu Á Thái Bình Dương bình chọn là “Hàng luật hàng đầu Việt Nam” hoặc “Hãng luật có uy tín”.

      VPLS Investpro làm tư vấn thường xuyên cho các hãng Coca, EVN, Vinaconex…Năm 2008 kỷ niệm 10 năm ngày thành lập đã làm từ thiện gần 2 tỷ đồng. Mới nổi lên là Công ty luật SMIC đã được bình chọn trao cúp vàng doanh nghiệp.

      Các văn phòng và Công ty luật chuyên sâu vào lĩnh vực đầu tư sở hữu trí tuệ trên đây hàng năm làm nghĩa vụ nộp thuế đóng góp cho ngân sách Nhà nước của thành phố hàng chục tỷ đồng. Nhiều lần đã được UBND thành phố Hà Nội và Cục thuế Hà Nội tặng bằng khen.

      Ngoài các tổ chức nêu trên đây, cũng còn một số VPLS/Công ty luật hoạt động tư vấn đầu tư, sở hữu trí tuệ có hiệu quả được khách hàng tín nhiệm, nhưng không có báo cáo về Đoàn luật sư.

      Hoạt động tư vấn còn phải kể đến các tổ chức hành nghề hàng năm đã làm tư vấn trên 7 nghìn lượt, trong đó có trên 2 nghìn lượt miễn phí cho người nghèo và các đói tượng chính sách. Nhiều trường hợp, nhờ luật sư tư vấn đã chấm dứt khiếu kiện kéo dài, khiếu kiện đông người, vượt cấp. Có những gia đình nhờ luật sư tư vấn đã giải quyết được những mâu thuẫn trở lại đoàn tụ gia đình êm ấm.

       Đoàn luật sư thành phố coi việc tham gia đóng góp vào các dự án luật là một nghĩa vụ. Bằng những thực tiễn của mình, các luật sư Hà Nội đã đóng góp những ý kiến thiết thực vào các Bộ luật Dân sư, Bộ luật hình sự, các Bộ luật tố tụng hình, tố tụng dân sự, luật đất đai, luật đầu tư, luật doanh nghiệp, luật bình đẳng giới… Gần đây Chính phủ ban hành Nghị định 69 ngày 13/8/2009 quy định bổ sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất, thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Nội dung Nghị định này đã chú ý đến việc cân bằng lợi ích cho người có đất bị thu hồi mà luật sư Hà Nội đã kiên trì đề xuất từ nhiều năm nay.

      Về hoạt động đối ngoại, Đoàn luật sư Hà Nội do vị trí ở Thủ đô nên đã được nhiều đoàn Nghị sĩ, luật gia, luật sư của các nước quan tâm thăm hỏi, tìm hiểu tình hình. Luật sư Hà Nội đã giới thiệu cho bạn bè biết tính ưu việt của chế độ xã hội XHCN của dân, do dân, vì dân; giới thiệu cho bạn bè biết về pháp luật của Việt Nam bảo đảm các quyền tự do, dân chủ cho nhân dân cũng như về quy định trong tố tụng của Việt Nam. Đoàn luật sư thành phố Hà Nội đã giao lưu, đối thoại với nhiều đoàn khách đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Hoa Kỳ, CHLB Đức, Pháp, Thụy Điển, Đan Mạch…

       Một số luật sư đã được sang thực tập tại Pháp từ 6 tháng đến 1 năm. Hiện nay một số luật sư đang theo học lớp bồi dưỡng luật của Nhật Bản, do các giáo sư, luật sư của Nhật trực tiếp hướng dẫn tại khoa Luật ĐHQG Hà Nội, 18 luật sư được tuyển chọn học lớp Anh ngữ pháp lý tại trung tâm Anh ngữ tại Hà Nội.

      Thành tích của luật sư Hà Nội năm qua còn kể đến việc đóng góp trí tuệ công sức và tài chính vào sự thành công của Đại hội đại biểu luật sư lần thứ nhất góp phần thành lập Liên đoàn luật sư Việt Nam.

      Nhìn lại các chặng đường và sự hoạt động của luật sư Hà Nội trong ¼ thế kỷ qua cho thấy Đoàn luật sư thành phố Hà Nội từng bước có sự trưởng thành đáng kể. Về số lượng, năm 2001 chưa tới 100 luật sư đến nay đã có trên 1.300 gấp trên 14 lần. Về lĩnh vức hoạt động, từ chỗ chủ yếu là tham gia tố tụng, ngày nay luật sư Hà Nội đã hoạt động trên các lĩnh vực tư vấn đầu tư, sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghẹ, tư vấn dịch vụ về ngân hàng, tài chính…Ngoài ra gần 5 chục luật sư làm việc tại các tổ chức quốc tế và các chi nhánh Công ty luật nước ngoài tại Hà Nội. Số luật sư này được bạn bè quốc tế khen ngợi về trí thông minh và tinh thần trách nhiệm. Thực tiến những năm qua cho thấy các luật sư đã trực tiếp làm việc với các chuyên gia, luật sư nước ngoài đã trưởng thành nhanh chóng về trình độ Anh ngữ pháp lý và pháp luật quốc tế. Đặc biệt các luật sư sau thời gian làm việc tại các tổ chức quốc tế và Văn phòng/Công ty luật nước ngoài đã tiếp thu được những phương pháp và tác phong làm việc chuyên nghiệp phù hợp với nếp sống văn hóa công nghiệp và hiện đại.

      Nhờ sự phấn đấu để tự khẳng định mình, trong số trên 1.300 luật sư Hà Nội có hàng chục luật sư có trình độ tham gia tố tụng tại các cơ quan trọng tài hoặc tòa án quốc tế. Nhiều luật sư, tổ chức hành nghề luật sư đã thành đạt trong hoạt động nghề nghiệp của mình. Và họ đã ý thức rằng, thành quả của họ đạt được là nhờ đường lối chính sách đổi mới của Đảng và nhà nước. Nhất là từ khi nước ta trở thành nước thứ 150 của tổ chức thương mại quốc tế (WTO), sự hội nhập kinh tế khu vực, kinh tế thế giới làm cho sự phát triển đội ngũ luật sư cũng như nghề luật sư có điều kiện phát triển.

      Qua từng thời điểm trên đây, cho thấy những bước trưởng thành của Đoàn luật sư thành phố Hà Nội từ ít đến nhiều, từ thấp đến cao phù hợp với sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước của Thủ đô.

      Hoạt động của luật sư Hà Nội đã tham gia hàng chục nghìn vụ án hình sự, không chỉ riêng ở địa bàn Hà Nội mà còn nhiều ở tỉnh thành khác. Trong đó có gần hai chục bị can, bị cáo nhờ có luật sư Hà Nội phát hiện không đủ chứng cứ buộc tội đã được Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội và một số tỉnh tuyên tha vì không phạm tội, như đã nêu tên ở phần trên.

      Một điều đáng lưu ý, theo thống kê trên 200 vụ án oan sai trên cả nước các cơ quan tiến hành tố tụng đã công bố xin lỗi và bồi thường hầu hết đều không có luật sư tham gia. Có quan chức ngành tư pháp nói rằng, những vụ án này nếu có luật sư tham gia ngay từ giai đoạn đầu, có thể không có những hậu quả đáng tiếc.

      Về lĩnh vực tư vấn, sở hữu trí tuệ, tuy chỉ phát triển trong khoảng chục năm trở lại đây, nhưng đã đem lại hiệu quả đáng khích lệ. Nhiều doanh nghiệp doanh nhân nước ngoài đã đặt niềm tin vào luật sư Hà Nội và yên tâm bỏ vốn đầu tư vào Việt Nam nói chung và Hà Nội nói riêng. Chỉ nhìn vào con số hàng năm có hàng chục tỷ đồng các tổ chức hành nghề đóng góp vào ngân sách nhà nước đã nói lên hiệu quả hoạt động. Và đặc biệt chưa có một đơn thư nào của các doanh nghiệp, doanh nhân nước ngoài khiếu kiện đối với luật sư Hà Nội. Trong khi đó một số Văn phòng luật sư và Công ty luật của Hà Nội đã được khách hàng và báo giới quốc tế bình chọn, trao giải thưởng là “Hãng luật hàng đầu”, Hãng luật có uy tín. Các luật sư Hà Nội còn tham gia các phong trào xóa đói, giảm nghèo, ủng hộ đồng bào bị lũ lụt, bị chất độc da cam dioxin, nhiều luật sư đã thực hiện việc trợ giúp pháp lý miễn phí. Hội cựu chiến binh và Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Đoàn luật sư Hà Nội còn tổ chức tham gia các phong trào văn hóa, thể thao. Một số luật sư trẻ là đoàn viên thanh niên đã tham gia phong trào hiến máu nhân đạo.

      Hoạt động của luật sư Hà Nội trong 25 năm qua đã góp phần vào việc bảo vệ ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội, góp phần vào việc bảo vệ công lý, công bằng xã hội, từng bước hoàn thiện nhà nước pháp quyền XHCN của dân, do dân, vì dân, và góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội của đất nước nói chung và của Hà Nội nói riêng.

      Do thành tích đạt được, Đoàn luật sư thành phố Hà Nội nhiều lần đã được UBND thành phố và Bộ Tư pháp tặng Bằng khen. Tháng 11/2004 nhân kỷ niệm 20 năm ngày thành lập Thủ tướng chính phủ đã tặng Bằng khen. Năm nay, kỷ niệm 25 năm, ngay từ đầu năm Ban chủ nhiệm đã có tờ trình lên Ban thi đua khen thưởng thành phố và đã có báo cáo bổ sung nhiều lần để đề nghị được tặng thưởng Huân chương lao động hạng III.

      Sở dĩ luật sư Hà Nội từng bước trưởng thành và đạt được thành tích trên đây là nhờ thành quả của Cánh mạng, của sự nghiệp đổi mới, của chiến lược cải cách tư pháp, do Đảng và Nhà nước đã tạo ra môi trường pháp lý và điều kiện thuận lợi cho nghề luật sư ở Việt Nam nói chung, ở Hà Nội nói riêng.

      Nghị quyết số 08 ngày 21/01/2002 của Bộ chính trị về một số nhiệm vụ trọng tâm công tác tư pháp có quy định, đại diện Viện kiểm sát phải bảo đảm tranh tụng dân chủ với luật sư, Tòa án khi phán quyết phải căn cứ chủ yếu vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, các cơ quan tư pháp có trách nhiệm tạo điều kiện để luật sư tham gia vào quá trình tố tụng, tham gia hỏi cung bị can, nghiên cứu hồ sơ vụ án tranh luận dân chủ tại phiên tòa.

      Nghị quyết số 49 ngày 02/06/2005 của Bộ Chính trị về chiến lược cải cách tư pháp, có mục quy định về đào tạo, phát triển đội ngũ luật sư đủ về số lượng có phẩm chất chính trị, đạo đức, có trình độ chuyên môn. Hoàn thiện cơ chế bảo đảm để luật sư thực hiện tốt việc tranh tụng tại phiên tòa, đồng thời xác định rõ chế độ trách nhiệm đối với luật sư. Nhà nước tạo điều kiện pháp lý để phát huy chế độ tự quản của tổ chức luật sư; đề cao trách nhiệm của tổ chức luật sư đối với thành viên của mình.

      Về pháp luật nhà nước, có Pháp lệnh luật sư 1987, Pháp lệnh 2001 và đến ngày 29/6/2006 Quốc hội khóa 11 đã thông qua Luật Luật sư và có hiệu lực từ ngày 01/01/2007.

      Những văn kiện trên đây đã minh chứng sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với luật sư và nghề luật sư ở Việt Nam. Những văn kiện này không chỉ tạo ra môi trường và điều kiện thuận lợi cho đội ngũ luật sư và nghề luật sư phát triển thuận lợi mà còn nâng cao vai trò vị thế của luật sư lên một bước mới. Đồng thời cũng minh chứng rằng, trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế; trong chế độ xã hội dân chủ, việc xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN của dân, do dân, vì dân, phát triển tạo điều kiện cho luật sư hoạt động là đòi hỏi tất yếu, khách quan.

Nhân dịp lễ kỷ niệm 25 năm ngày thành lập, Đoàn luật sư thành phố Hà Nội xin bầy tỏ lòng biết ơn sâu sắc với Đảng, Nhà nước, Mặt trận tổ quốc, cấp uỷ chính quyền các cấp đã tạo điều kiện cho sự trưởng thành Đoàn luật sư thành phố Hà Nội, trực tiếp là Bộ Tư pháp, Thành ủy và Uỷ ban nhân dân thành phố Hà Nội đã chỉ đạo, hướng dẫn giúp đỡ cho luật sư Hà Nội trong mỗi bước trưởng thành.

Chúng tôi cũng bầy tỏ lòng biết ơn đối với các ngành, các giới, các cơ quan thông tấn, báo chí và truyền hình, các tầng lớp nhân dân, các doanh nhân, doanh nghiệp đã quan tâm, ủng hộ, giúp đỡ và đặt niềm tin vào hoạt động của luật sư Hà Nội.

Bên cạnh sự lớn mạnh và thành tích đã đạt được, Đoàn luật sư Hà Nội cũng tự nhận thấy còn những điều bất cập. Số lượng đông nhưng chất lượng không cao, những luật sư thông thạo ngoại ngữ, am hiểu pháp luật quốc tế không nhiều, chưa đáp ứng được những yêu cầu tham gia tố tụng tại các cơ quan trọng tài và toà án quốc tế.

Các tổ chức hành nghề tuy nhiều (gần 500) nhưng nhìn chung manh mún, không tạo ra được tiềm lực để cạnh tranh với các hãng luật trong khu vực.

Sở dĩ có tình trạng bất cập trên đây, có thể do một số nguyên nhân. Về mặt chủ quan, một số không ít luật sư chưa thấy rõ niềm vinh dự của mình trước sự tôn vinh của xã hội, ý thức tổ chức kỷ luật chưa cao, chưa tự giác học tập, giữ gìn phẩm chất đạo đức; nâng cao trình độ nghiệp vụ chuyên môn để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của xã hội, nhất là trong bối cảnh hội nhập công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Về khách quan, tiêu chí để lựa chọn đầu vào của luật sư chưa có quy chuẩn thích hợp dẫn đến tình trạng số lượng đông nhưng chất lượng không cao. Việc đào tạo, hướng dẫn tập sự hành nghề luật sư chưa có chất lượng như mong muốn. Điều kiện thành lập các tổ chức hành nghề chưa có quy chuẩn về trình độ nghề nghiệp dẫn đến tình trạng nhiều tổ chức hành nghề hoạt động ít hiệu quả. Mặt khác việc tự quản của tổ chức xã hội nghề nghiệp kết hợp với quản lý nhà nước còn là bước đầu chưa có nhiều kinh nghiệm.

Từ thực tiễn 25 năm qua, Đoàn luật sư thành phố Hà Nội có thể rút ra một số bài học sau đây:

1.      Mặc dù tính chất đặc thù của nghề luật sư là nghề tự do; hoạt động có tính độc lập. Song, trong mọi điều kiện, mọi hoàn cảnh phải nắm vững đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước. Chỉ trong khuôn khổ pháp luật nhà nước mới có tự do. Luật sư hoạt động độc lập để bảo vệ công lý công bằng xã hội, bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng hợp pháp của công dân, tổ chức, đồng thời bảo vệ pháp chế XHCN.

2.      Cần quán triệt và vận dụng ngày càng tốt hơn nguyên tắc tự quản kết hợp với quản lý nhà nước. Việc thực hiện chế độ tự quản không chỉ ở Đoàn luật sư, ngay ở từng tổ chức hành nghề, từng luật sư thành viên trong mọi lúc, mọi nơi đều phải tự giác thực hiện.

3.      Đoàn luật sư cũng như các tổ chức hành nghề quan tâm hơn nữa việc động viên, khích lệ các luật sư thành viên để mọi người thấy được nghề của mình là nghề cao quý, tự hào với sự tôn vinh của xã hội. Từ đó xác định cho mình phải có phẩm chất, đạo đức và ứng xử nghề nghiệp sao cho tương xứng không chỉ trong hoạt động chuyên môn, mà cả trong gia đình, trong cuộc sống hàng ngày, thể hiện tri thức của người tri thức, người luật sư của Thủ đô ngàn năm văn hiến.

Nhân ngày kỷ niệm này, trước thềm đại lễ 1000 năm Thăng Long thay mặt gần 1.400 nam nữ luật sư Hà Nội, xin hứa trước Đảng, Nhà nước, trước nhân dân Thủ đô, từng bước khắc phục những yếu kém bất cập của mình, cùng nhau đoàn kết đưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Thành uỷ, UBND thành phố và sự hướng dẫn của Bộ Tư pháp, của Liên doàn luật sư Việt Nam xây dựng Đoàn luật sư thành phố Hà Nội vững vàng về chính trị, tư tưởng, thông thạo về nghiệp vụ chuyên môn đáp ứng ngày càng cao, càng nhiều của xã hội, của nhân dân Thủ đô. Luật sư Hà Nội xin hứa sống, lao động, học tập theo tấm gương đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh để xứng đáng với niềm tin yêu, mong đợi của nhân dân Thủ đô.

Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội - Số 41A, phố Thuỵ Khuê, phường Thuỵ Khuê, quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội

ĐT: (84 4)3. 7624706/7624707 Fax: (84 4)3 7624708 Email: doanluatsu@luatsuhanoi.vn; doanluatsuhn@gmail.com; Website: http://www.luatsuhanoi.vn